Ürün açıklamasını yapay zekâyla İngilizce, Almanca ve Arapçaya çevirme ve yerelleştirme rehberi

Yurt dışından bir müşteri ürününü soruyor, ama elindeki açıklama yalnız Türkçe. Yapay zekâ bunu dakikalar içinde İngilizceye, Almancaya ya da Arapçaya çevirebilir. Asıl iş çevirmek değil, o ülkenin müşterisinin doğal bulacağı bir metin çıkarmak ve yayımlamadan önce kontrol etmek. Bu rehberde dört adımlık bir düzen kuruyoruz: terim listesi, ana prompt, ülkeye göre ayar ve geri çeviriyle kontrol.

İhtiyacın olan: ChatGPT, Claude ya da Gemini'den birinde bir hesap ve ürün açıklamanın Türkçe hâli. Google, Gemini web uygulamasının 70'ten fazla dilde kullanılabildiğini yazıyor; ChatGPT'nin desteklenen diller listesinde Arapça, Almanca ve Türkçe var; Anthropic de Claude'un Almanca ve Arapça performansını resmî tablosunda gösteriyor.

1. Terim listesini hazırla

Aynı ürün bir sayfada "handmade", diğerinde "hand-crafted" diye geçerse müşteri iki ayrı ürün sanabilir. Bu yüzden önce sabit kalacak kelimeleri bir kez belirle:

1. Çevrilmeyecekler: ürün adın, marka adın, model kodu, ölçüler ve sayılar. Bunlar her dilde aynen kalır.
2. Sabit karşılıklar: ürününde sık geçen 5–10 terim. Örnek bir tablo:

3. Emin olmadığın karşılığı ilk seferde yapay zekâya önerttir, sonra o dili bilen birine bir kez onaylat. Onaylanan liste her çeviride aynen kullanılır.

2. Ana promptu yapıştır

Anthropic'in çok dilli kullanım belgesi, giriş ve çıkış dilini açıkça yazmanın güvenilirliği artırdığını ve daha doğal bir metin için modelden ana dili konuşan biri gibi yazmasını isteyebileceğini söylüyor. Ana prompt bunu yapıyor. Köşeli parantezleri kendi bilginle doldur:

Aşağıdaki ürün açıklamasını Türkçeden [Almancaya] çevir.
Okur: [Almanya'da internetten alışveriş yapan müşteri].
Birebir çevirme; o dili ana dili gibi konuşan biri gibi, o ülkenin müşterisinin doğal bulacağı dille yaz.
Terim listesine aynen uy: [liste]
Ürün adı, marka, ölçü, malzeme ve fiyatı değiştirme.
Kaynakta olmayan bilgi ekleme; emin olmadığın yere [?] koy.
Açıklama:
[Türkçe metin]

Son iki satır önemli. Microsoft'un Azure Translator şeffaflık notu, makine çevirisinin kaynakta olmayan bir kavram ekleyebileceğini ya da bir bölümü atlayabileceğini yazıyor. [?] kuralı bunu görünür yapar: taslakta [?] görürsen o boşluğu sen doldurursun.

3. Ülkeye göre ayar satırı ekle

Aynı Microsoft notu, makine çevirisinin deyimleri birebir çevirebileceğini, para birimi ya da tarih biçimi gibi kültüre göre değişmesi gereken şeyleri yansıtmayabileceğini ve hitap biçimini bağlamı bilmeden seçtiğini anlatıyor. Bu yüzden ana promptun altına hedef dile göre bir satır ekle:

• İngilizce: "ABD İngilizcesiyle yaz." ya da "İngiltere İngilizcesiyle yaz." Hangi ülkeye sattığını belirt; yazım ve kelime seçimi değişir.
• Almanca: "Müşteriye 'Sie' ile hitap et." 'Sie' resmî, 'du' samimi hitaptır; markana uyanı sen seç, modele bırakma.
• Arapça: "Modern Standart Arapçayla yaz; ürün adı, model kodu ve sayıları değiştirme." Arapça sağdan sola yazılır; metni sitene koyduğunda satırların sağa yaslı ve doğru sırada göründüğünü kontrol et.
• Hepsi için: "Tarihleri o ülkenin biçiminde yaz. Fiyatı çevirme ya da dönüştürme; o ülkedeki fiyatı ben yazacağım: [fiyat]." Kur hesabını yapay zekâya bırakma.

Anthropic'in belgesi de etkili iletişimin salt çevirinin ötesinde kültürel ve bölgesel farkındalık gerektirdiğini söylüyor. Türkçede sevilen "cebinizi yakmaz" gibi bir deyim, birebir çevrildiğinde yabancı müşteriye anlamsız gelir; ana prompttaki "birebir çevirme" satırı bunun için var.

4. Geri çeviriyle kontrol et

Çeviriyi aldıktan sonra yeni bir sohbet aç ve şunu yapıştır:

Aşağıdaki [Almanca] metni önce Türkçeye geri çevir.
Sonra orijinal Türkçe metinle karşılaştır ve bir tablo yap:
anlamı değişen cümle, eksik ya da fazladan eklenen bilgi,
değişen sayı, ölçü birimi ya da para birimi,
ters dönen olumsuzluk.
Orijinal: [Türkçe metin]
Çeviri: [Almanca metin]

Yeni sohbet açmanın nedeni, modelin ilk çeviriyi yaparken verdiği kararlara bağlı kalmaması.

5. Yayından önce beş kontrol

Microsoft'un notu ağır hataları tek tek sayıyor. Aşağıdaki beş madde o listeden uyarlandı; geri çeviri tablosuna bakarken her birini işaretle:

1. Olumsuzluk ters dönmüş mü? "Bulaşık makinesinde yıkanmaz" cümlesi "yıkanır" olmuş olabilir.
2. Sayı, birim ya da para birimi değişmiş mi? 30 cm, 30 inç olmamalı.
3. Eksik ya da fazladan cümle var mı? Kaynakta olmayan bir özellik eklenmiş olabilir.
4. Ürün adı ve marka aynen mi? Microsoft yanlış çevrilen ad ve unvanı da ağır hata sayıyor; terim listesindeki çevrilmeyecekleri tek tek ara.
5. Deyim kaba ya da anlamsız hâle gelmiş mi? Microsoft, birebir çevrilen bir deyimin daha sert ya da kırıcı bir anlama dönebileceğini yazıyor.

Microsoft, ağır hataları bulmakta insan çevirmenlerin makinelerden daha donanımlı olduğunu ve bir insan inceleme adımı eklemenin bu sınırlamaya çözüm olduğunu belirtiyor. Hangi metnin insan incelemesine gideceğini sayfa görüntülenmesi ve ürünün değeri gibi işaretlere göre seçmeyi de öneriyor. Mağazanın ana sayfası, en çok satan ve en pahalı ürünlerin gibi metinleri o dili ana dili gibi konuşan birine okut.

Sık hatalar

• Hukuki metni de aynı yöntemle çevirmek. Microsoft hukuki belgeleri makine çevirisi için desteklenmeyen kullanım sayıyor. İade koşulları, garanti ve mesafeli satış metnini profesyonel çevirmene ya da hukukçuya kontrol ettir.
• Pazarlama sloganını olduğu gibi bırakmak. Aynı not, pazarlama gibi yaratıcı içerikte çevirinin yaratıcılığı aktaramayacağını söylüyor. Sloganı o dilde baştan yazdır ve bir insana okut.
• Her ürün için terim listesini yeniden yazmak. Listeyi bir kez onayla, sabit bir belgede tut ve her promptta aynısını kullan.
• Arapça metni Latin harfleriyle yazıp kontrole vermek. Anthropic, en iyi sonuç için metnin Latin harflerine aktarılmış hâliyle değil, kendi yazı sistemiyle verilmesini öneriyor; geri çeviri adımında Arapçayı olduğu gibi yapıştır.
• Fiyatı modele dönüştürtmek. Kur ve fiyatı sen belirle.

Takılırsan @jarvisasistan'a DM at ya da WhatsApp'tan yaz; birlikte bakalım.